Top Giải Đáp Những Bí Ẩn Cực Hay Cho Những Ai Chưa Biết

Mục lục



1. Âm thanh có thể truyền qua nước được không?

Tất cả âm thanh được tạo nên bởi những chấn động tới lui rất nhanh gọi là sự rung động. Sự rung động là nguồn gốc của tất cả mọi âm thanh.

Âm thanh đi qua vật rung đến tai ta là nhờ vật chuyên chở âm thanh. Vật này có thể ở dạng rắn, lỏng hay khí.

Âm thanh đi qua vật rung đến tai ta bằng cách nén những sóng trong không khí. Vật rung đẩy các phân tử không khí nhỏ li ti sát vào nhau và những phân tử này bị nén lại, dồn lại với nhau. Khi vật rung trở lại trạng thái nguyên trạng, nó để lại một khoảng trống với lượng phân tử không khí ít hơn. Không khí bị làm mỏng đi ấy gọi là sự giãn khí. Làn sóng âm thanh được tạo nên bởi sự nén khí và giãn khí như thế.

Âm thanh không những đi qua nước theo cách này, mà trong nước, vận tốc của âm thanh còn nhanh hơn gấp bốn lần trong không khí. Âm thanh đi qua không khí với vận tốc 335m/s. Âm thanh đi qua nước biển với vận tốc 1.463m/s.

Âm thanh đi qua nước rất có lợi cho con người. Tàu thủy và tàu ngầm được trang bị những dụng cụ để đo độ sâu bằng âm thanh hoặc định hướng hay khoảng cách từ tàu này đến tàu kia, hay từ tàu đến các lớp đá ngầm.

Người ta có thể biết độ sâu của nước dưới con tàu bằng cách gởi đi những tín hiệu âm thanh từ một loa phóng thanh đặt dưới nước, và tính ra khoảng cách thời gian khi âm thanh dội về từ đáy biển.

Người ta có thể đo khoảng cách đến các tàu khác và các dãy đá ngầm bằng cách gởi đi những tín hiệu âm thanh theo chiều ngang và đợi tiếng dội. Hướng tàu và khoảng cách cũng có thể được xác định bằng cách này.




2. Tại sao két nói được?

Khi chúng ta nói rằng két và các loại chim khác nói được có nghĩa là chúng có thể bắt chước tiếng người ta nói chuyện. Nhưng loài chim không thể dùng từ để diễn tả những suy tư và cảm nghĩ hay những điều gì chúng muốn. Có lẽ chúng chỉ nói được vì thích phát ra những âm thanh.

Nhiều loài chim bắt chước những âm thanh chúng nghe được ở xung quanh. Có loài nhái lại tiếng hót của loài kia, có loài bắt chước được cả những âm thanh do con người tạo ra như điệu nhạc. Loài chim có ba nhóm bắt chước được tiếng người: két, nhồng và sáo. Ở Việt Nam có thêm loài cá cưỡng.

Bộ phận phát âm của loài chim tập nói khác với loài người về vị trí và cấu trúc. Chim không có thanh quản. Hầu hết loài chim tập nói không biết hót mặc dù chúng có thể huýt gió. Chim bắt chước như két, vẹt phải được huấn luyện từ nhỏ.

Nhưng két và các loài chim bắt chước cũng không dễ học được tiếng người. Các từ phải được lặp lại nhiều lần rõ ràng và chậm rãi. Tuy nhiên, một khi đã học được một câu nói hoặc một từ nào thì chúng không bao giờ quên.

Thật ra những từ ấy chẳng có nghĩa gì đối với chúng, mà chỉ là những âm thanh. Một nhà khoa học đã bỏ công dạy cho một con két suy nghĩ khi nói ra từ những thất bại. Một con chim nói rất giỏi nhưng không thể tập cho nó nói từ “đồ ăn” khi nó đói bụng, hay “nước” khi nó khát.

Khi chim nói “Tôi đói bụng” không có nghĩa là nó đói. Nhưng cũng có rất nhiều con két nói được câu “Good morning” vào đúng lúc buổi sáng mà giờ khác thì không nói. Có lẽ những từ này có nghĩa gì đối với chúng chăng?




3. Tại sao công trống có cái đuôi đẹp như thế?

Người Anh thường dùng thành ngữ “kiêu hãnh như công” hay “vô tích sự như công” có lẽ là vì công trống thích xòe bộ lông đẹp của nó.

Cũng có nhiều điều đáng nói trong việc phô diễn này. Trước hết là vì con mái. Công mái không có bộ lông đẹp. Công trống làm như thế vì công mái và chỉ cho công mái thôi. Việc mà công trống làm, chim khác cũng làm trong mùa yêu đương. Con trống xòe lông là để tán con mái. Và rồi trở thành một điệu vũ khi con trống chứng tỏ cho con mái là nó “đẹp giai”.

Có nhiều người nghĩ rằng công trống đẹp là nhờ cái đuôi. Thật ra không phải chỉ cái đuôi. Phần đẹp là tất cả phần sau của con trống. Cái đuôi nằm cuối phần sau chỉ là phần hỗ trợ mà thôi.

Thời xưa cũng đã được con người biết đến và chiêm ngưỡng. Người Hy Lạp và La Mã coi công như loài chim thiêng. Nhưng đến thời kỳ Đế quốc La Mã, người La Mã chẳng cần để ý gì đến vẻ đẹp của chúng mà chỉ xơi thịt chúng.

Ấn Độ và các nước Đông Nam Á đều có chim công. Chỉ có hai loại công có liên hệ với loài chim trĩ.




4. Tại sao đà điểu không bay?

Ở trên không trọng lực lớn hơn ở trên mặt đất, vì không khí ảnh hưởng rất ít đến trọng lượng của một vật. Những loài chim bay được nhờ vỗ cánh thì cần phải có cơ bắp ở ngực thật lớn mới thực hiện được. Một con chim lớn không có chỗ chứa những cơ bắp như thế. Những con chim khổng lồ trong các loài chim cũng không bay được. Đó là loài đà điểu, loài Rhea ở Nam Mỹ, loài Emu của Úc và một số con khác nữa. Vì chúng nặng quá không bay được. Nếu là loài chim khổng lồ thì chẳng con nào bay Bir được cả.

Đà điểu có thật sự là chim khổng lồ không? Chắc chắn rồi. Hiện tại nó là loài chim lớn nhất. Một con đà điểu cao 2m, có khi 2,5m, cân nặng 80kg hay 135kg.

Trong vài trường hợp chim không thể bay được, đổi lại chúng chạy rất nhanh. Theo vài chuyên gia thì đà điểu là loài chim có tốc độ nhanh nhất. Chân lớn, dài và khỏe nên có thể băng qua sa mạc nhanh hơn ngựa Ả Rập.

Có người nói là họ đã tận mắt nhìn thấy đà điểu chạy 80km/h. Nhưng những nhà sinh vật học tin rằng đà điểu có chạy nhanh nhất cũng chỉ từ 45-60km/h thôi.

Bước sải của đà điểu khi chạy, chân này cách chân kia vào khoảng 8,5m.




5. Tại sao có muỗi?

Muỗi hiện diện trên Trái Đất này cũng giống như các sinh vật khác. Con người không thích muỗi và muốn loại bỏ chúng nhưng làm sao được!

Có chừng 70 loại muỗi. Có loại rải rác ở khắp nơi, có loại chỉ ở những vùng nhất định. Vì có nhiều loại muỗi đưa đến các mầm bệnh nên loài người cố gắng tiêu diệt chúng. Muỗi mang vi khuẩn sốt vàng da đã bị tiêu diệt sạch. Có một thời loài này đã hoành hành ở các vùng nhiệt đới.

Muỗi cũng gây ra nhiều điều phiền nhiễu khác cho loài người. Thứ nhất là bị muỗi cắn. Khi muỗi cắn, nó truyền vào máu một ít độc tố, làm chúng ta đau, ngứa và chỗ đốt bị sưng lên.

Thứ hai là tiếng kêu vo ve. Tiếng kêu này rất quan trọng đối với muỗi vì đó là tiếng tán tỉnh. Muỗi đực rung đôi cánh nhanh hơn nên phát ra tiếng kêu trầm, muỗi cái có tiếng kêu the thé.

Muỗi có lợi cho con người không? Hy vọng rằng sẽ có lợi khi con người biết dùng một loại muỗi nào đó để loại trừ loại độc hại hơn. Các nhà sinh vật đang nghiên cứu nuôi một loại muỗi nhỏ, không chích người, và cho chúng ăn các loài muỗi chích người khác.